Financiën

Met betrekking tot de verantwoording van de producten is er voor gekozen slechts de significante afwijkingen ten opzichte van de begroting te vermelden, waardoor de analyse per programma op de gewenste hoofdlijnen plaats vindt.  

PREVENTIE VOORLIGGEND VELD

5.01 Preventie voorliggend veld
Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt op dit product € 309.000 voordelig.
Er is € 309.000 minder uitgegeven dan begroot (circa 6% van het totale budget). Dit komt voornamelijk doordat specifieke uitkeringen van het rijk, de IZA  en GALA  budgetten, zijn gebruikt om reguliere kosten uit te dekken.
Op de diverse budgetten specifieke uitkeringen GALA is sprake van een onderbesteding van € 61.000. Dit bedrag mag worden doorgeschoven naar 2026 en worden toegevoegd aan de budgetten specifieke uitkeringen GALA 2026.

Er is sprake van een onderbesteding € 309.000 euro. Dit is de optelsom van diverse posten:

• onderbesteding op werkbudget sectie Ontwikkeling en Projecten van € 28.000; Ook zien we dat er minder inhuur op beleidsbudgetten nodig is geweest, omdat extra taken binnen bestaande formatie zijn opgepakt.
• onderbesteding op jeugdbudgetten van € 110.000;Deze is met name te verklaren door diverse onderbestedingen op een aantal contracten. Vooraf is bij raamovereenkomsten lastig in te schatten welk bedrag exact nodig is, omdat dit afhankelijk is van de vraag van onze inwoners. Daarnaast zijn diverse voorlichtingen en trainingen bekostigd vanuit een aantal doeluitkeringen (SPUKGALA, SPUKIZA en SPUK OAB), waardoor het uitvoeringsbudget en het voorlichting/cursus/trainingsbudget niet volledig is gebruikt. 
• onderbesteding op Wmo-budgetten van € 172.000;Deze is met name te verklaren doordat de middelen vanuit de SPUKGALA en de SPUKIZA zijn ingezet om bestaande uitvoering mee te financieren. 

NB: SPUK-budgetten geven per saldo geen resultaat (baten en lasten zijn gelijk).

5.02 Onderwijs inclusief huisvesting

Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt op dit product € 271.000 voordelig.
 Dit is de optelsom van diverse posten:

• onderbesteding op leerlingenvervoer van € 71.000; na jaren van overschrijding op dit product heeft er een scherpere inkoopprocedure plaatsgevonden, waarmee de kosten beter beheersbaar zijn geworden. Ook is het lastig om van te voren in te schatten in hoeverre dit contract volledig wordt uitgenut, omdat dit samenhangt met vraag vanuit de samenleving. 
• onderbesteding op inkoop VVE plekken van € 26.000; Deze inzet wordt bekostigd vanuit de SPUK Onderwijsachterstandenbeleid (OAB). Bereik van VVE-plekken is al jaren goed, net als de samenwerking met de peuteropvangorganisaties en het onderwijs. Er wordt nog steeds ingezet op een verhoging van het bereik en om ouders te overtuigen van het belang van peuteropvang voor de (taal)ontwikkeling van hun kind.
• onderbesteding op onderwijsachterstandenbeleid van € 21.000; Er is dit jaar onverwachts minder gebruik gemaakt van de regionale schakelklas (speciale school met een aanbod van intensief taalonderwijs voor kinderen van statushouders), waardoor hier een onderbesteding te zien is. 
• onderbesteding op inspectie kinderopvang van € 7.000;
• onderbesteding op onderwijshuisvesting van € 7.000; lagere kosten voor vandalisme, vertraging project De Nieuwe School + herijking IHP verschoven naar 2026. 
• onderbesteding  op tijdelijke huisvestingskosten van € 24.000; Extra kosten geraamd voor onderhoud tijdelijke huisvesting + vandalisme.  
• hogere rijksvergoeding onderwijsachterstanden beleid van € 115.000. deze middelen zijn aan strikte regels onderhevig, waardoor dit niet flexibel kan worden ingezet. In het najaar van 2025 is er hard gewerkt om deze extra middelen doelmatig in te zetten en het onderwijsachterstandenbeleid breder op te tuigen. Hier zijn diverse projecten uit bekostigd. In 2026 zal er verder onderzoek plaatsvinden en zal in de brede toegang specifiek ingezet gaan worden op de doelgroep ‘het jonge kind’, waardoor deze middelen extra benut kunnen worden.  

5.04 Sportstimulering jeugd
Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt op dit product € 61.000 voordelig.
Er is € 22.000 minder uitgegeven op sportbeleid. Daarnaast is er € 35.000 minder uitgegeven op speelvoorzieningen. Een oorzaak hiervan is dat een aantal bestellingen uit 2025 niet meer in 2025 konden worden geleverd door de leveranciers. De kosten van deze bestellingen zijn in 2026 terechtgekomen. In het voorstel voor de bestemming van het jaarrekeningresultaat 2025 wordt voorgesteld om voor 2026 € 20.000 beschikbaar te stellen voor sport en € 27.000 beschikbaar te stellen voor speelvoorzieningen om deze in 2026 terecht gekomen kosten te dekken.

5.20 Singelwijk
Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt op dit product € 55.000 voordelig.
De kosten voor veiligheid (kosten camera's en toezicht) in de Singelwijk zijn verantwoord in programma 2 op de reguliere budgetten van veiligheid. De geraamde kosten voor veiligheid van € 20.000 op dit product vallen vrij ten gunste van het resultaat. Daarnaast is er € 5.000 niet uitgegeven aan communicatiekosten en is er € 30.000 niet uitgegeven in de uitvoering. Dit laatste is te verklaren doordat middelen vanuit de SPUK OAB zijn aangewend om inzet voor de Singelwijk te bekostigen. Dit is gebeurd in het laatste kwartaal van 2025 waardoor een bijstelling in de winternota niet meer mogelijk was. 

TOEGANKELIJKHEID

5.06 Jeugdhulp en ondersteuning
Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt op dit product € 572.000 nadelig. Dat is een afwijking van 4,8%. In het najaar hebben we nog een prognose opgesteld in samenwerking met de regio, waaruit bleek dat we binnen begroting zouden blijven. Helaas blijven uitgaven voor jeugdhulp en ondersteuning lastig te voorspellen en zijn er in het laatste kwartaal nog een aantal kostbare indicaties afgegeven waar deze overschrijding het gevolg van is.  

In 2025 is een hogere vergoeding van € 111.000 ontvangen van buurgemeenten ten behoeve van werkelijk gemaakte inhuurkosten van externe regionale beleidsondersteuners.  

5.07 WMO Maatwerkdienstverlening
Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt op dit product € 59.000 nadelig. Er is € 60.000 aan e xtra opbrengsten en eigen bijdragen ontvangen dan geraamd en de uitgaven vallen € 112.000 hoger uit. Dat is een afwijking van ongeveer 1,5% op de totaal geraamde uitgaven voor Wmo maatwerkdienstverlening.   
De kosten zijn vooraf lastig in te schatten. Dit wordt met name veroorzaakt doordat wij vanuit de Wmo inwoners ondersteunen om zelfstandig te kunnen blijven wonen en mee te doen in de samenleving door middel van het verstrekken van maatwerkvoorzieningen. 

5.08 Sportaccommodaties
Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt op dit product € 123.000 voordelig.
Dit is een optelsom van vele over- en onderschrijdingen op de budgetten. Dit is mede het gevolg van dat het budget voor de kwaliteitskader bewegingsonderwijs niet volledig is benut vanwege leveringsproblemen. 

5.10 Kunst en Cultuur
Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt op dit product € 49.000 positief.
Er was extra budget beschikbaar in 2025 (opbrengst veiling in 2024 € 19.000) vanuit 2024 overgeheveld naar 2025. Dit is niet volledig uitgegeven. De kosten voor het project Verborgen Verhalen is € 30.000 lager uitgekomen dan we in eerste instantie hadden begroot.

5.11 Bewegingsonderwijs
Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt op dit product € 32.000 voordelig.

• onderbesteding op de budgetten van schoolzwemmen van € 19.000,  dit is mede gevolg van het feit dat de kwartetscholen zijn gestopt met schoolzwemmen.
• onderbesteding op de budgetten van bewegingsonderwijs van € 13.000, dit is het gevolg van dat de scholen minder uren hebben gedraaid dan begroot. 

BESTAANSZEKERHEID

5.14 Werkplus

Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt € 57.000 voordelig.
Dit wordt met name veroorzaakt doordat vanwege verschillende factoren het aantal WSW medewerkers sneller af neemt dan bij het opstellen van de begroting werd voorzien (door verhuizing naar andere gemeente/land of vanwege gezondheidsreden). Hierdoor is een onderbesteding van € 32.000 ontstaan.

5.15 Participatie en schuldhulpverlening

Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt op dit product € 296.000 voordelig.

Dit wordt met name veroorzaakt door per saldo hogere ontvangsten van € 136.000 en per saldo lagere uitgaven van € 159.000:

• Hogere terug ontvangen bedragen  € 136.000 (bijvoorbeeld terugvorderingen (bijzondere) bijstand)
• Onderschrijding BUIG budgetten € 146.000
• Onderschrijding budget schuldhulpverlening € 15.000

5.16 Inburgering

Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt op dit product € 386.000 voordelig.

Er is sprake van een onderbesteding van € 29.000 op inburgering. Dit is te verklaren doordat het niet gelukt is de taakstelling met betrekking tot huisvesten statushouders te realiseren.
Er is sprake van een onderbesteding op de kosten van € 170.000 op de budgetten voor opvang ontheemden uit Oekraïne. De ontvangen rijksvergoeding is € 187.000 hoger dan geraamd.

Eventueel: Het Rijk vergoedt de kosten voor de Oekraïne opvang . In het voorstel bij de bestemming van het jaarrekening resultaat 2025 wordt voorgesteld het saldo van € 357.000  te doteren een de reserve Oekraïne opvang.

SAMENKRACHT

5.17 Openbare bibliotheken
Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt op dit product € 36.000 voordelig.
In de Najaarsnota is incidenteel € 52.000 bij geraamd vanwege de gewijzigde huisvestingskosten van het pand van de bibliotheek Volendam. Het pand zou in eerste instantie verkocht worden per 1 september maar dit is uiteindelijk veel later gebeurd. Daardoor zijn de extra kosten € 36.000 lager uitgevallen, bijstelling in de winternota was toen niet meer mogelijk.

PARTNERSCHAP

5.18 Gezondheidszorg algemeen
Het verschil tussen het begrote en werkelijk saldo bedraagt op dit product € 54.000 voordelig. Deze onderschrijding  wordt voor € 40.000 veroorzaakt doordat er tijdelijk onvoldoende capaciteit was op het thema gezondheid. Daarnaast is een positieve afrekening van 2024 ontvangen voor het toezicht op Wmo van € 7.000.

MUTATIES RESERVES
Lagere onttrekking aan de algemene reserve vanwege lagere tijdelijke onderwijshuisvestingskosten van € 28.000.