Reserves

Het totaal van de reserves ultimo 2025 bedraagt € 80,1 mln. (2024: € 69,2 mln.), waarmee per saldo de reserves met € 10,9 mln. toenemen.

Algemene reserve

Het totaal van de algemene reserve is toegenomen met € 6,6 mln. naar € 23,9 mln. (2024: € 17,3 mln.).

In 2025 is als gevolg van de vastgestelde resultaatbestemming 2024 € 987.000 toegevoegd aan de algemene reserve.

De overige dotaties aan de algemene reserve bedragen € 5,8 mln. (begroot:€ 5,8 mln.) . Dit heeft met name betrekking op de vrijval van de stand van de voorziening groot onderhoud wegen en de vrijgekomen dotatie als gevolg van een stelselwijziging. Daarnaast is een dotatie gedaan van  €400.000 vanuit de vrijval van een deel van de onderhoudsvoorziening voor civiele kunstwerken en de vrijval van een deel van de kapitaallastenreserve openstaande kredieten van € 180.000.

De totale onttrekkingen aan de algemene reserve bedragen € 171.000 (begroot € 432.000). Als gevolg van onderbestedingen binnen programma's 1 en 5 is minder onttrokken aan de algemene reserve.

Bestemmingsreserves

Het totaal van de bestemmingsreserves ultimo 2025 bedraagt € 56,2 mln. (2024: € 51,9 mln.) hetgeen een toename is van € 4,3 mln. ten opzichte van 2024. In 2024 is als gevolg van de vastgestelde resultaatbestemming 2025 € 2,7 mln. toegevoegd aan de bestemmingsreserves. D

De bestemmingsreserves zijn in te delen in een aantal categorieën.

1. Kapitaallastenreserves
Kapitaallastenreserves hebben als doel om de kapitaallasten van (toekomstige) investeringen te dekken. Binnen de begroting zijn twee reserves gevormd. Een voor openstaande kredieten en een voor afgesloten kredieten. Wanneer een krediet gereed gemeld wordt waarvoor een reserve van toekomstige kapitaallasten is gevormd, wordt de aanschafwaarde ervan overgeheveld naar de kapitaallastenreserve voor afgesloten kredieten. Een eventueel overschot dat voor deze investeringen in de kapitaallastenreserve voor openstaande kredieten was opgenomen, valt vrij ten gunste van het resultaat boekjaar.

In 2025 is een bedrag van € 2,7 mln. toegevoegd aan de reserve toekomstige kapitaallasten, ter dekking van de afschrijvingslasten van de containerwoningen voor de opvang van Oekraïners. Dit bedrag is onttrokken aan de bestemmingsreserve Oekraïne. Daarnaast is € 8,8 miljoen onttrokken aan de reserve openstaande kredieten, met betrekking tot in 2024 afgeronde investeringen zoals de 3e ontsluitingsweg. Een bedrag van 8,3 miljoen hiervan is toegevoegd aan de reserve kapitaallasten voor afgesloten kredieten. Hieruit worden de afschrijvingen gedekt.

2. Risico- en overige reserves
Dit zijn reserves die zijn gevormd om incidentele lasten te kunnen opvangen. Daarnaast is een aantal reserves gevormd om toekomstige kosten voor specifieke doeleinden te dekken of te egaliseren. Zie hierna een korte toelichting op deze individuele reserves.

• BR Gemeentelijke huisvesting

Het doel van deze reserve is om in de toekomst eventuele afwaardering van voorbereidingskosten te dekken, mocht het project uiteindelijk een doorgang vinden. Alternatieve aanwending van de reserve is de toekomstige kosten die gemaakt moeten worden om de verhuizing naar een nieuw huis van de gemeente mogelijk te maken. De reserve kan worden aangewend voor eenmalige kosten die samen hangen met het (her)huisvesten van de ambtelijke organisatie, maar die niet in aanmerking komen voor activering, zoals verhuiskosten en tijdelijke huisvesting.

• BR Sociaal-Domein

De reserve heeft als doel om de drie decentralisatie in het sociaal domein goed te laten verlopen en de financiële risico's te beperken. In 2025 is de reserve aangewend voor een aantal incidentele lasten waarvoor geen structurele dekking is.

• BR Grondexploitatie

Deze reserve heeft als doel om de risico's af te dekken die ontstaan bij het voeren van een actief grondbeleid. De reserve vormt de financiële buffer voor grondexploitatiecomplexen met een geraamd nadelig saldo. De dotatie in het boekjaar is gebaseerd op de tussentijdse winstneming van de actieve grondexploitaties.

• BR Pius X

In het verleden is een voorziening gevormd om bij eigendomsoverdracht Pius X van Club en Buurthuis Werk naar de gemeente de waardevermindering als gevolg van afschrijving te dekken. In 2010 is de nieuwbouw Pius X gereedgekomen. Door middel van een zakelijk recht is het eigendom bij Club en Buurthuis Werk terecht gekomen. Club en Buurthuis Werk heeft van de gemeente een lening ontvangen voor de inrichting van Pius X. Initieel was het plan dat na 10 jaar, in 2020/2021 het eigendom door Club en Buurthuis Werk zou worden terug geleverd aan de gemeente. Vooruitlopend op besluitvorming is in overleg met de accountant afgesproken de voorziening op te heffen. De reden hiervoor is dat de onderbouwing van de voorziening niet meer aansluit bij de huidige regelgeving van het BBV. Aangezien de oorspronkelijke reden om de voorziening te vormen nog steeds actueel is, is bij de bestemming van het jaarrekeningresultaat 2021 besloten het saldo van deze vrijval toe te voegen aan een bestemde reserve Pius X. Zodra besluitvorming plaatsvindt over de toekomst van het pand, kunnen de financiële gevolgen inzichtelijk gemaakt worden en de reserve hiervoor aangewend worden.

• BR Energie, duurzaamheid en inflatie

De reserve is in het verleden gevormd om lokale maatregelen te bekostigen die we binnen onze gemeente ontwikkelen voor onze inwoners, die niet vanuit het rijk worden gefinancierd. Bij de jaarrekening 2024 heeft de raad besloten dit bedrag te laten vrijvallen, aangezien de aankomende jaren vanuit het RIjk nog voldoende middelen beschikbaar gesteld worden voor duurzaamheid.

• BR Oekraïne

De reserve wordt gevoed vanuit niet bestede rijksvergoeding voor de Oekraïne opvang . In 2024 is hier een bedrag van bijna € 1,7 mln. aan toegevoegd. In 2025 is een bedrag van € 2,7 mln. onttrokken aan de reserve en toegevoegd aan de reserve toekomstige kapitaallasten. Dit bedrag dient ter dekking van de afschrijvingslasten van de containerwoningen.

• BR Uitvoeringskosten Participatiewet

De reserve kan worden aangewend voor de verdere uitvoering van Participatie projecten (werk & inkomen).
In 2025 hebben geen mutaties plaatsgevonden.

• BR Incidentele opleidingskosten

Deze reserve is gevormd voor de eenmalige opleidingskosten van nieuw aangetrokken functioneel beheerders. Deze opleidingen zijn in 2025 afgerond en het restant is vrijgevallen ten gunste van saldo begroting.

• BR inrichting sporthallen/zalen

Het doel van de reserve is om de boven budgettaire kosten van sportinrichting te dekken, omdat de budgetten voor het uitvoeren van het vervangingsplan voor de sportinrichting niet toereikend bleken. De afspraak was dat de middelen uiterlijk in 2025 zouden worden ingezet. De reserve is daarom volledig onttrokken in 2025.

• BR Opbrengst Glasdraad

Deze reserve is in 2024 gevormd. In 2024 is een joint venture opgericht met Glasdraad, om een glasvezelnetwerk aan te leggen in de gemeente. De gemeente heeft voor de inbreng van de CAI een vergoeding ontvangen, die vervolgens gebruikt is voor het vormen van deze reserve.
De huidige CAI wordt uitgefaseerd. Als gevolg hiervan ontstaat in de begroting tijdelijk een tekort in de begroting, omdat de joint venture de eerste jaren nog geen dividend uitkeert. Dit begrotingstekort wordt vanuit deze reserve opgevuld. Wanneer de Joint Venture zelfstandig voldoende opbrengsten genereert, kan deze reserve worden opgeheven.

• BR Lange Weeren

De gemeente heeft een subsidie ontvangen van her Rijk voor het ontwikkelen van woningen binnen project De Lange Weeren. Een cofinanciering van € 2,1 miljoen is hiervoor noodzakelijk. Om deze cofinanciering te dekken, is deze reserve in 2024 gevormd.

• BR Natuurlijke uitstroom door pensionering

In 2025 is een nieuwe reserve gevormd voor het dekken van toekomstige dubbele lasten van personeel. De komende tien jaar stroomt een groot deel van het personeel uit als gevolg van pensionering. De reserve kan worden aangewend voor de incidentele kosten bij het tijdig werven en vervangen van medewerkers op cruciale functies (circa ½ jaar voorafgaand aan pensionering), waardoor dubbele personele lasten ontstaan op deze functies, maar dure inhuurkosten kan worden voorkomen. De reserve krijgt een maximale levensduur van 10 jaar.

4. Reserve budgetoverheveling
Deze reserve is gevormd omwille van administratief technische redenen en wordt gebruikt om budgetten, die bij de begroting zijn toegekend, te kunnen overhevelen naar het volgende boekjaar. Dit kan gedurende het lopende boekjaar al worden voorgelegd aan de raad wanneer duidelijk wordt dat de budgetten niet worden besteed in het lopende boekjaar. Randvoorwaarde voor budgetoverheveling is dat reeds aangevangen moet zijn met de voorbereidingen (bijv. goedgekeurd plan) of uitvoering van de gerelateerde activiteit. In andere gevallen kan het bij het voorstel resultaatbestemming worden voorgelegd aan de raad bij het vaststellen van de jaarrekening.
De onttrekking is gebaseerd op de resultaatbestemming jaarrekening 2024. De dotatie betreft diverse budgetoverhevelingen die bij de Najaars- en Winternota 2025 zijn geautoriseerd door de raad, waarvan de grootste betrekking hebben op het overhevelen van de toegekende budgetten van de hervormingsagenda Jeugdzorg uit de septembercirculaire.